Journalistiek artikel

Bij jouw deelname aan de Vlaamse Scriptieprijs moet je jouw scriptie in een kort, populariserend Nederlandstalig journalistiek artikel gieten. Via deze tips zetten we jou op de goede weg. Succes! 

------
Doel

Je scriptie begrijpelijk maken. Overtuig de lezer ervan dat je onderzoek interessant, inspirerend en de moeite waard is om te lezen. Dat doe je door het op een boeiende en begrijpelijke manier uit de doeken te doen.  

Publiek

Je schrijft niet voor een promotor of een prof, maar een publiek van gewone mensen die niets van je onderwerp afweten. Wetenschappers en academici schrijven over complexe, abstracte (technische) zaken, maar de gewone lezer is geïnteresseerd in een begrijpelijke, concrete, persoonlijke tekst. Je publiek is ook niet verplicht je artikel te lezen. Jij moet je publiek prikkelen om je tekst te lezen (en belangrijk: verder te blijven lezen).

Beeld je bij het schrijven het volgende doelpubliek in: 

  • Een intelligente 16-jarige.
  • Hij/zij kent niks van je onderwerp.
  • Hij/zij hoeft je scriptie niet te lezen. Het is aan jou om ervoor te zorgen dat hij/zij dat wel doet.

Schrijftips

  • Gebruik een eenvoudige taal (wees zuinig met bijwoorden en adjectieven)
  • Geen (géén) schrijffouten, taalfouten, tikfouten
  • Korte zinnen, korte alinea's, geen jargon (leg vaktermen onmiddellijk kort en bondig uit)
  • Illustreer abstracte wetenschappelijke fenomenen met concrete voorbeelden,vergelijkingen of beelden die de gewone lezer begrijpt 
  • Gebruik tussentitels om je tekst te structureren
  • Maximum 1.000 woorden
  • Voeg eventueel grafiekjes of fotootjes toe (bij voorkeur op de juiste plaats in de tekst of evt. als bijlage)


Structuur

Titel: een eyecatcher 

De titel moet een eyecatcher zijn: je titel moet in het oog springen, de aandacht trekken en evt. intrigeren. Een aantal goede voorbeelden:

Bezet België, Somalië aan de Schelde? 
Immuniteit voor misdaden tegen de mensheid
Sportende student zit beter in zijn vel 
Brussels Inc. - Lobbyen in Europa 
Mensenrechtenwaakhond gesluierd uit angst voor muilkorf
Beginnende journalist moet goede zakenman zijn
 

Inleiding: een krachtige samenvatting  

In je inleiding verleid je de lezer en stip je het thema kort aan. Hou de inleiding beknopt (gemiddeld 3 à 5 zinnen). Een aantal technieken voor openers of inleidingen:

Citaat
Begin je artikel met een opvallend citaat. Voorbeeld

Sfeerbeschrijving
Begin je artikel met een beschrijving van een persoon, plaats, voorwerp of gebeurtenis. Voorbeeld

Vraag
Open je artikel met een vraag die je als schrijver (aan je lezer) stelt. Voorbeeld

U-opening
Je kan je artikel beginnen door je lezer direct aan te spreken: 'Stel dat u ...' Voorbeeld

Anekdote
Het artikel begint met een voorval dat illustratief is voor het onderwerp. Voorbeeld

Mysterie
Het artikel begint met een handeling maar er wordt nog niet verklapt om wie of wat het precies gaat. 

Met de deur in huis (In medias res)
Het artikel begint midden in het verhaal, op een spannend/interessant punt. De voorgeschiedenis (hoe het tot dat punt gekomen is) wordt pas daarna verteld. 

Contrast
Het artikel begint met een voorbeeld van een treffend contrast, ter illustratie van je artikel. Voorbeeld

Raadsel of paradox
Het artikel begint met een raadsel of schijnbare tegenstelling. Uiteraard wordt verderop in het artikel de oplossing gegeven. Voorbeeld

Schokkend cijfer
Het artikel begint met een schokkend cijfer. Het moet wel een cijfer zijn dat de lezer niet eerder heeft gehoord of gelezen, want dan is de verrassing weg.


De hoofdtekst (of body): de uitwerking

In de hoofdtekst sla je een brug tussen je werk en je lezer, je duidt het thema en je werkt het verder uit.

A) Sla een brug tussen je werk en je lezer
Waarom moet je lezer dit artikel lezen? 
Zet je publiek ertoe aan het artikel te lezen door je onderzoek/ je thema aantrekkelijk voor te stellen: om je lezer daarvan te overtuigen zoek je op welke manier de lezer met jouw onderzoek in aanraking komt. Voorbeeld1 (link: gekende voorbeelden van reclame) Voorbeeld2 (link: het internet waar we dagdagelijks gebruik van maken) Voorbeeld3 (link: gevoel dat of situatie die we allemaal kennen) Voorbeeld 4 (link= discussies die we allemaal wel eens voeren)

B) Formuleer bondig het thema van je artikel
Waar gaat je artikel over?
Formuleer het thema, de boodschap, de stelling, de kerngedachte van je artikel en doe dat zo precies en tegelijk zo eenvoudig mogelijk.

C) Werk de kerngedachte van je artikel verder uit
Focus op de belangrijkste punten, verlies jezelf (en de lezer) niet in details. Wees niet vaag, geef concrete voorbeelden.  
 

Slot: vat je stelling/boodschap samen

In het slot geef je een heel beknopte samenvatting van wat je in de rest van je artikel hebt uiteengezet. 
Dat kan in een (paar) eenvoudige zin(nen) of op een iets originelere manier via:

Anekdote
Het artikel eindigt met een (grappig) voorval dat het probleem of de oplossing subtiel samenvat.

Actie
Het artikel eindigt met een actie (handeling) waarin hele verhaal is samengevat.

Citaat
Het artikel eindigt met een krachtig citaat, dat het verhaal mooi samenvat. Voorbeeld

Cirkel
Het einde grijpt terug naar een gebeurtenis uit de opening (maak de cirkel rond).

Sfeerbeschrijving
Het artikel eindigt met de beschrijving van een persoon, plaats, voorwerp of handeling die subtiel weergeeft wat er naar aanleiding van het verhaal misschien zal gaan gebeuren…

Uitsmijter
Het artikel eindigt met een doordenker, een paradox of een knipoog naar de lezer. Voorbeeld